Dekolonizacja sprawiedliwości – wykład i seminarium
Zapraszamy na wykład i seminarium otwarte prof. Dianne A. Williams z Uniwersytetu Columbia w Nowym Jorku. Tytuł wykładu i seminarium: „Decolonizing Justice: Beyond Western Frameworks”
Współczesne systemy sprawiedliwości — karnej, tranzycyjnej i naprawczej — są w znacznym stopniu zakorzenione w epistemologicznych fundamentach europejskiej myśli kolonialnej. Wykład i seminarium podejmą krytyczną analizę tych podstaw, stawiając pytanie o to, jak mogłaby wyglądać sprawiedliwość projektowana z perspektywy społeczności, które historycznie były raczej kontrolowane przez instytucje niż realnie przez nie chronione.
Odwołując się do prac takich autorów jak Aníbal Quijano, Frantz Fanon, Boaventura de Sousa Santos oraz Eve Tuck i K. Wayne Yang, a także wprowadzając pojęcie „zagnieżdżonej ekstrakcji” jako narzędzie analityczne, wykład ukaże, w jaki sposób logiki kolonialne nadal funkcjonują w nowoczesnych architekturach instytucjonalnych. Nie przejawiają się one wyłącznie poprzez jawne mechanizmy dominacji, lecz również poprzez skumulowane reguły, struktury bodźców, procedury selekcji oraz mechanizmy kontroli dostępu, które mogą reprodukować nierówności i krzywdę przez kolejne pokolenia.
Celem wydarzenia będzie zaproszenie uczestników do wyjścia poza samą krytykę zachodnich modeli sprawiedliwości i podjęcia refleksji nad możliwością rekonstrukcji ram sprawiedliwości zakorzenionych w epistemologiach Globalnego Południa, wiedzy rdzennych społeczności oraz wspólnotowych formach odpowiedzialności.
Wykład będzie nawiązywał także do wybranych wątków rozwijanych w przygotowywanej książce Dianne A. Williams pt. Kanibalizacja imperium, która ukaże się nakładem Wydawnictwa Uniwersytetu Columbia w serii Insurekcje. Publikacja ta rozwija pytania dotyczące suwerenności epistemicznej, sprawiedliwości postkolonialnej oraz sposobów rekonstruowania instytucji z perspektywy społeczności historycznie marginalizowanych.
Termin i miejsce:
10 czerwca 2026 r., godz. 13.15
sala 237
Instytut Studiów Międzynarodowych i Bezpieczeństwa
Uniwersytet Wrocławski
ul. Koszarowa 3, budynek 21
51-149 Wrocław
Wizyta Profesor Dianne A. Williams na Uniwersytecie Wrocławskim zrealizowana zostanie w ramach programu „profesorów wizytujących” projektu IDUB. Jej organizatorem jest dr Marek Antoni Musioł z Instytutu Studiów Międzynarodowych i Bezpieczeństwa.
Nota biograficzna prelegentki:
Dianne Annell Williams, MBA, MSc, PhD, jest adiunktką w Teachers College oraz wykładowczynią w School of Professional Studies na Uniwersytecie Columbia w Nowym Jorku. Jej działalność naukowa i dydaktyczna koncentruje się wokół problematyki sprawiedliwości, nierówności strukturalnych, suwerenności epistemicznej, dziedzictwa kolonializmu oraz krytycznej analizy instytucji społecznych i prawnych.
W swojej pracy podejmuje zagadnienia związane z dekolonizacją systemów wiedzy, sprawiedliwością postkolonialną oraz alternatywnymi ramami odpowiedzialności społecznej, wykraczającymi poza dominujące zachodnie modele instytucjonalne. Jej refleksja badawcza i dydaktyczna obejmuje również pytania o to, w jaki sposób współczesne systemy sprawiedliwości — karnej, tranzycyjnej i naprawczej — mogą reprodukować historyczne wzorce wykluczenia, kontroli i nierówności.
Wykład Dianne A. Williams stanowi ważny głos w debacie nad dekolonizacją współczesnych instytucji, suwerennością epistemiczną oraz możliwością tworzenia bardziej inkluzywnych i wspólnotowych modeli sprawiedliwości.
Więcej informacji:
https://sps.columbia.edu/person/dianne-williams
